AriAri
Notatki z terenu. Skępe, Łąkie, Lipno, Kowal, Włocławek

Kujawy i Ziemia Dobrzyńska
2020

Wkrótce dostępny będzie "Kurier Okolicznościowy" nr 3. Wersja e-publikacji pojawi się najpóźniej w przyszłym tygodniu, a papierowa... mamy nadzieję trafi do dystrybucji jeszcze w kwietniu 2020!

KURIER OKOLICZNOŚCIOWY nr 3

Gelegenheitskurier
Feldnotizen. Skepe, Lakie, Lipno, Bohuhvala, Koval, Leslau

אָקקאַסיאָנאַל קוריער
פעלד הערות. Skepe, Lakie, Lipno, Koval, Wloclawek

СЛУЧАЙНЫЙ КУРЬЕР
Полевые заметки. Скепе, Лакиэ, Липно, Кузнец, Влоцлавек

"Kurier Okolicznościowy" pojawił się na początku września 2019 i miał być wydawnictwem raczej jednorazowym, raczej upowszechniającym informacje o realizowanym wówczas, z ogromnie liczną grupą wolontariuszy, projekcie pt. Zatopione wsie. Dziedzictwo kulturowe Kujaw i Ziemi Dobrzyńskiej (ponad 60 osób). Cały program ochrony i dokumentacji dziedzictwa kulturowego, Fundacja Ari Ari prowadzi nieprzerwanie od 2008 roku (czyli od czasu założenia organizacji).

Pierwszy nakład "Kuriera Okolicznościowego", ponad 600 sztuk, został rozdystrybuowany w ciągu kilkunastu dni, co niezmiernie mile nas zaskoczyło. W ubiegłym roku zdążyliśmy przygotować drugi numer kuriera, między innymi dzięki wydatnej pomocy Bożeny Ciesielskiej, niestrudzonej animatorki, edukatorki, aktywistki, regionalistki, literatki, dziennikarki ze Skępego. Historia się powtórzyła, ponad 700 sztuk i niewiele w ponad tydzień wyczerpaliśmy cały nakład. Od grudnia ubiegłego roku otrzymaliśmy kilkanaście pytań dotyczących kontynuacji i daty wydania następnego numeru.

Udało się sfinalizować trzecią publikację, tym razem, obok tekstów dotyczących historii, relacji wielokulturowych, informacji i prezentacji projektów edukacji kulturowej, debiutujemy z kolejną formą – poezją. Swoje wiersze udostępnili uznani i wielokrotnie nagradzani twórcy mieszkający w regionie: Anna Marcinkowska z Kowala, malarka, graficzka, poetka, pisarka, Mirosława Stojak z Włocławka, poetka, pisarka, malarka i znana propagatorka historii i kultury Żydów włocławskich oraz Sławomir Ciesielski, poeta, literat, fotograf ze Skępego, szef Lipnowskiej Grupy Literackiej. Jest także poruszający tekst Jolanty Zofii Iwińskiej o tragicznych losach mieszkańców Ziemi Dobrzyńskiej zamordowanych w Katyniu, niezwykłe historie rodzinne opracowane przez Zofię Leszczyńską i Ignacego Szwajkowskiego, reportaż Justyny Marcinkowskiej z Kowala i opracowania Bożeny Ciesielskiej ze Skępego.

Z publikacji Notatki z terenu 2016: „Dziedzictwo kulturowe to przestrzeń o wielkim potencjale społecznym, psychologicznym, turystycznym i gospodarczym. Zabytkowe dziedzictwo Kujaw i Ziemi Dobrzyńskiej, szczególnie to zapomniane, czy zepchnięte w niepamięć, do tego w regionie zaniedbanym, o burzliwej historii i bardzo wolno zachodzących przemianach kulturowo – społecznych, może mieć ogromne znaczenie rozwojowe, kulturotwórcze i wprost podnosząc atrakcyjności regionu.

(…) Od wielu lat zabiegamy o przywracanie pamięci o materialnym i niematerialnym dziedzictwie wielokulturowych Kujaw i Ziemi Dobrzyńskiej. A trudno opowiedzieć o tych regionach bez pamiętania o społecznościach żydowskich, niemieckich, olenderskich, polskich, czy rosyjskich, albo i inaczej: ewangelikach, katolikach, menonitach, prawosławnych, wyznawcach judaizmu. Zabytki pozostają zaniedbane, w przytłaczającej większości zatraciły swój pierwotny charakter, jak i popadają w zapomnienie. Często brakuje nawet podstawowych informacji o ich historii, nie wspominając o kapitalnym znaczeniu poszczególnych miejsc i obiektów. Znamiennym jest los cmentarzy, szczególnie żydowskich i ewangelicko-augsburskich, które uległy całkowitej dewastacji. W większości przypadków to całkowicie zarośnięte, zasypane, „niewidzialne” miejsca, a jednak przetrwały zachowując swój sakralny charakter”. I właśnie ten proces przywracania pamięci, pielęgnowania, podtrzymywania, odkrywania tego, co wspólne, współcześnie podejmowane z przeszłości, próbujemy w tych okolicznościowych „notatkach z terenu” relacjonować.